Marki polskie (jenerał/Generał) - emisja 1916 r.

Banknoty tej emisji od lat wzbudzają duże zainteresowanie wśród kolekcjonerów. Ciekawa szata graficzna, prążkowany papier na wyższych nominałach oraz różne warianty sprawiają, że banknoty te, są chętnie zbierane przez coraz liczniejsze grono pasjonatów.

Marki polskie (jenerał/Generał) - emisja 1916 r.

Emisja z datą 9 grudnia 1916 r. gwarantowana była przez Rzeszę Niemiecką do wysokości 880 150 867 marek. Wprowadzono ją do obiegu w gubernatorstwie w 1917 r., dlatego również ta data widnieje na dwóch jej seriach.

I seria (...jenerał...), o nominałach: ½, 1, 2, 20, 50 i 100 marek polskich, zawierała:

  • określenie władz administracyjnych jako: Zarząd jenerał-gubernatorstwa warszawskiego oraz
  • określenie instytucji emitującej jako: Krajowa Polska Kasa Pożyczkowa.

II seria (...Generał...), o nominatach: ½, 1, 2, 5, 10, 20, 100 oraz 1000 marek polskich, miała odpowiednio:

  • Zarząd Generał-Gubernatorstwa Warszawskiego oraz
  • Polska Krajowa Kasa Pożyczkowa.
Dwie odmiany jenerał i Generał
Błędna klauzula „jenerał”, którą poprawiono na „Generał”

Chociaż oficjalną datą wprowadzenia do obiegu banknotów denominowanych w markach polskich jest 14 kwietnia 1917 r., to faktycznie stało się to między 26 a 30 kwietnia 1917 r.

Banknoty drukowano w państwowej wytwórni berlińskiej Banku II Rzeszy Niemieckiej oraz w prywatnej drukarni Giesecke & Devrient w Lipsku.

Banknoty po odzyskaniu niepodległości zostały przejęte przez państwo polskie. Dotyczyło to również Polskiej Krajowej Kasy Pożyczkowej, która stała się tymczasową instytucją emisyjną odrodzonej Polski.

Wzory emisji jenerał/Generał

Pod koniec 2023 roku Polskie Towarzystwo Numizmatyczne wystawiło na sprzedaż zestaw wzorów wszystkich nominałów "Generał" - pary wydrukowane jednostronnie (razem 8 par awers/rewers).

Cena wywoławcza: 95.000 zł
Cena końcowa: 123.200 zł

Źródło: link do aukcji

wzór banknotu 100 marek 1916
Wzór („Muster”) 100 marek 1916 - odmiana jenerał
(źródło: onebid.pl)

Rzadkie warianty marek polskich 1916 r.

  • 1/2 marki - jenerał B (ekstremalnie rzadka odmiana, znanych zaledwie około 10 sztuk!)
  • 1/2 marki - jenerał A - numerator koloru wiśniowego spotykany jest na banknotach, których numeracja rozpoczynają się od A 0XXXXXX
  • 1 marka - jenerał B
  • 2 marki - jenerał B, generał A
  • 5 marek - ...Biletów
  • 10 marek - ...Biletów
  • 100 marek - jenerał 7 cyfr

TOP 10 najdroższych banknotów emisji jenerał/Generał

Lp.CenaNominałRokOdmianaStanEPQDAAukcjaData
1.124.950 zł1.000 marek1916GenerałPMG 65EPQWójcickiXII2023.09.29
2.110.400 zł100 marek1916jenerał (7 cyfr)PMG 65-Marciniak282026.01.31
3.97.580 zł100 marek1916jenerał (7 cyfr)PMG 63-WójcickiXI2023.03.04
4.42.840 zł100 marek1916jenerał (6 cyfr)PMG 58-WójcickiXI2023.03.04
5.40.800 zł500 marek1919Generał (biletów)58-Marciniak192023.02.02
6.38.940 zł10 marek1916Generał (biletów)1/1--Marciniak192023.02.02
7.37.200 zł20 marek1916jenerałPMG 65EPQWójcickiXVI2025.09.27
8.33.320 zł50 marek1916jenerałPMG 58-WójcickiXI2023.03.04
9.32.200 zł500 marek1919bez numeracji1-WCN762023.05.15
10.30.680 zł1/2 marki1916jenerał - BPMG 64EPQWójcickiVII2021.02.27
Źródło: onebid.pl
Aktualizacja: 2025.09.27

Jak możemy zauważyć, dane z tabeli wskazują, że sprzedaż najwyżej wycenianych banknotów emisji marek z 1916 r. zdominowały 2 domy aukcyjne: Wójcicki - Polski Dom Aukcyjny i Marciniak - gabinet numizmatyczny.

Najniższe i najwyższe numery danego nominału i serii

Marki polskie 1916 r.
Zarząd jenerał–gubernatorstwa warszawskiego
1/2122050100
ABABABAAA-A
(6 cyfr)
A-A
(7 cyfr)
źródło: onebid.pl, BCKS, Banknoty Kafejka
000015300882860010550330000016001
111321111– 100
+ 181
222222
333– 365
+ 382
337335863
44444
555195– 525
+ 598
5165
66661666
77– 702
+ 782
7907
88488449418
9976185– 924
+9984397
9906918– 992
+ 9999414
999
Marki polskie 1916 r.
Zarząd Generał–Gubernatorstwa Warszawskiego
1/212510201001000500
BBABAA-AB-BAA-AA-AA-AA-A1919 r.
000494600002800000000602000534000190
11111342487199045410011
2222214222
3333333533
4444405 Berlin III
407 Berlin IV
4004
55547555235
666666
77777227
88818958583185188
99990909919982153999900964429
źródło: onebid.pl, BCKS, Banknoty Kafejka